Szanowna Redakcjo!
Do napisania tego listu skłonił mnie zamieszczony w 46. numerze „Niedzieli” nekrolog powiadamiający o odejściu do Pana żołnierza pilota z 300. Dywizjonu Bombowego „Ziemi Mazowieckiej” – por. Jana Edwarda Stangryciuka-Blacka.
Otóż w tym dywizjonie walczył mój wujek Jan Duchaczek, brat mojego śp. taty Stanisława. Urodzony 15 czerwca 1918 r. w Nagórzanach k. Lwowa był pasjonatem latania i członkiem Klubu Szybowcowego, który działał w okolicach Lwowa.
Gdy wybuchła wojna, postanowił uciekać do Francji i walczyć z okupantem. W kościele parafialnym w Nawarii k. Lwowa wraz ze swoją narzeczoną przysięgał na krucyfiks „dozgonną miłość i wierność”. Młodzi złożyli przysięgę „na krzyż”, że jeśli któreś z nich zginie, drugie nie założy nigdy rodziny.
Narzeczona Jana przeżyła okres wojenny. Wraz z innymi repatriantami zamieszkała we Wrocławiu i nigdy nie założyła rodziny. Wiem to od mojego taty, który spotkał tę panią we Wrocławiu w latach 70. ubiegłego wieku. Wujek zginął 28 maja 1944 r. w czasie lotu bojowego w okolicach miasta Heusden w Holandii. Jest pochowany (po ekshumacji) na cmentarzu wojskowym w Bredzie. Opisałam ten epizod z życia śp. wujka Janka, aby przypomnieć, że „mimo wszystko” trzeba dochować wiary złożonej przysiędze, że nigdy nie wolno łamać słowa danego Bogu. Pozdrawiam serdecznie!
Czesława z Lubania