Moralność pogranicza

Diagnozę sytuacji młodzieży na pograniczu polsko-niemieckim przedstawił dr Jacek Kurzępa, socjolog z Uniwersytetu Zielonogórskiego, od lat podejmujący w swoich badaniach problem patologii wśród młodzieży. Po zaprezentowaniu perspektywy socjohistorycznej ziemi lubuskiej dr Kurzępa omówił zmiany, jakie zaszły w mentalności i postawach młodzieży pogranicza w wyniku nowych bodźców ekonomicznych po roku 1989. Pierwszym zjawiskiem była "juma", czyli kradzież cennych przedmiotów w Niemczech i przemyt ich do Polski. - Juma - jak mówił dr Kurzępa - nigdy nie spotkała się ze społeczną dezaprobatą. Nie postrzegano jej jako kradzież, ale jako "nową formę zaradności ekonomicznej młodych ludzi". Według przeprowadzonych badań jumą zajmowało się ok. 30% młodzieży pogranicza, a 60% miało styczność z "jumaczami" poprzez zakup kradzionych artykułów. W latach 1992-96 (tzw. złote lata jumy) procederem tym objęto także Francję i kraje Beneluksu.
Według dr Kurzępy juma oraz handel przygraniczny rozbudziły aspiracje konsumpcyjne młodych ludzi, co prowadziło wprost do prostytucji oraz handlu narkotykami. Szczególnym problemem pogranicza była prostytucja homoseksualna młodych chłopców w Berlinie, którzy organizowali się w tzw. gaysbandy. Według dr. J. Kurzępy wraz z rozwojem usług internetowych i coraz swobodniejszym ruchem granicznym problemy te mogą się pogłębić, choć zapewne przybiorą nowe formy. Na określenie mentalności młodego człowieka, który ulega kulturze pozorów i podnieceń, Prelegent użył pojęcia "homix". - Homix to człowiek o zmiksowanej osobowości, pozbawionej moralnych odniesień - wyjaśniał dr Kurzępa.

Otworzyć plebanie dla młodzieży

W dyskusji po wykładzie zastanawiano się nad pastoralną odpowiedzią Kościoła na zarysowaną sytuację. Pierwszą metodą jest wg dr. Kurzępy świadectwo, jakie powinien dawać Kościół. Prelegent odwołał się do swoich doświadczeń ze Światowych Dni Młodzieży. Prowadząc badania, pytał ludzi niewierzących, którzy także przyjeżdżali na spotkania z Papieżem, o ich motywy. - Przyjeżdżamy, bo wreszcie jest ktoś, kto jasno pokazuje nam granice, których bezkarnie przekroczyć nie wolno - relacjonował wypowiedzi niewierzących dr Kurzępa. W dyskusji wskazano na podjęte już w diecezji działania profilaktyczne i duszpasterskie, jakimi są inicjatywa ewangelizacyjna Przystanek Jezus czy też dynamiczny rozwój świetlic środowiskowych dla dzieci i młodzieży, których w diecezji zielonogórsko-gorzowskiej działa już ponad 30. Do intensyfikacji duszpasterstwa młodzieży wzywał na zakończenie dyskusji biskup diecezjalny Adam Dyczkowski. Apelował do księży o wspomaganie młodych ludzi przez stwarzanie im przyjaznej przestrzeni w parafiach. - Trzeba otworzyć drzwi plebanii dla młodzieży - mówił Ksiądz Biskup do zebranych księży, zwracając uwagę na te organizacje i ruchy, które przez kształtowanie postaw moralnych są najlepszą profilaktyką. Wyliczył przede wszystkim Związek Harcerstwa Rzeczpospolitej, Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży, Ruch Światło-Życie. O nowych inicjatywach informował także ks. Robert Patro - diecezjalny duszpasterz młodzieży. Jedną z nich jest ministrancka liga piłki nożnej.
Osobnym problemem, który podjęto w dyskusji, jest przeciwdziałanie społecznemu przyzwoleniu na patologię wśród młodzieży. Bp A. Dyczkowski zachęcał księży do podejmowania tych bolesnych problemów na katechezie i na ambonie. - Nie możemy milczeć, gdyż milczenie byłoby zgodą na zło i uzasadnione byłoby wówczas podejrzenie nas o współpracę ze złem - mówił bp Dyczkowski.

Przed milenium

Drugi temat spotkań to przygotowanie diecezji do jubileuszu tysiąclecia śmierci patronów diecezji - Pierwszych Męczenników Polski, który zaplanowany jest na czerwiec 2003 r. W konferencji ascetycznej bp Paweł Socha przedstawił duchowość Patronów na podstawie tzw. małej reguły św. Romualda - duchowego ojca mnichów. Odpowiadając na pytanie, co święci Patronowie mogą dzisiaj dać naszej diecezji, Ksiądz Biskup wskazał na tzw. tria bona - trzy dobra, które określały cel wyprawy misyjnej do Polski: klasztor, czyli życie wspólnotowe, erem, czyli samotność przed Bogiem, oraz głoszenie Ewangelii, które dokonuje się zawsze w perspektywie męczeństwa.
Bp P. Socha - jako przewodniczący komisji ds. milenium przedstawił podczas konferencji także stan przygotowania do uroczystości jubileuszowych, w tym kwestie budowy ołtarza, programu uroczystości, przybycia pielgrzymów i przygotowania autentycznego wizerunku Pięciu Braci, który pozostanie w sanktuarium międzyrzeckim. Ksiądz Biskup poinformował także o połączeniu uroczystości międzyrzeckich z poświęceniem Domu "Uzdrowienie Chorych" w Głogowie. O duchowych owocach peregrynacji relikwii Pięciu Braci oraz o sposobach przygotowania do uroczystości jubileuszowych mówił ks. prał. dr hab. Roman Harmaciński - proboszcz parafii pw. Matki Bożej Królowej Polski w Gorzowie Wlkp.