Z Rio na gorąco

KS. INF. IRENEUSZ SKUBIŚ: - Ojcze Waldemarze, jesteście już w Rio. Proszę o kilka słów na gorąco: jakie nastroje panowały w samolocie, czy dotknęła was już młodość świata, pragnąca uczestniczyć w ŚDM w Rio...

Reklama

O. WALDEMAR GONCZARUK CSsR: - Tak. Spotkania Młodych rozpoczynają się już na lotniskach i w samolotach, gdzie nawiązują się pierwsze kontakty. Do wielkich transkontynentalnych samolotów wsiadali młodzi z Niemiec, Wielkiej Brytanii czy Polski. Już na początku należy zauważyć kulturę i spokój, z jakimi młodzi przeżywali podróż. Nie należeli do „smutasów”, ale i rozwydrzonych młodych, którzy niejednokrotnie swoją energią potrafią skutecznie zakłócić podróż innym. Młodzi chrześcijanie, przemierzając samolotem tysiące kilometrów, potrafili wykorzystać podróż na modlitwę, rozmowy, spotkania.
A samolot? Kilkusetosobowy boeing, pokonujący 1000 km ze średnią prędkością prawie 900 km/h, przeleciał przez Stary Kontynent, wylatując z Półwyspu Iberyjskiego, skierował się na południe. Otarł się o północne wybrzeża Afryki, przemknął między Wyspani Kanaryjskimi i leciał nad pełnym oceanem, by potem, po kilkunastu godzinach, wylądować na międzynarodowym lotnisku w jednym z najbardziej znanych miast świata - w Rio de Janeiro.
Bardzo sprawne rutynowe odprawy celne i graniczne. I pierwsze spotkania z Rzeką Styczniową, bo to znaczy nazwa miejsca 28. Światowych Dni Młodzieży. Ponad pół tysiąca lat temu pierwsi osadnicy z Europy dotarli tam właśnie w styczniu. Płynęli przez wiele tygodni ku nieznanemu. Wpływając 1 stycznia w głąb lądu, myśleli, że dopłynęli do ujścia rzeki, a okazało się, że są u brzegów zatoki. Dziś wystarczy kilkanaście godzin, by z Europy już nie wodą, ale drogą powietrzną, bo szybciej, wylądować u stóp Chrystusa Odkupiciela, który jako Gospodarz wita przybywających do Rio de Janeiro.

- Czy ta podróż apostolska jest porównywalna z innymi? Jakie są jej cechy charakterystyczne?

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Reklama

- Wizyty apostolskie papieża są niepowtarzalne, niezależnie od tego, kto stoi u steru Łodzi Piotrowej. Ale są pewne cechy, które nadają specyficzny charakter zarówno 28. Światowym Dniom Młodzieży, jak i obecności na nich Ojca Świętego Franciszka. Po pierwsze - miejsce: Rio de Janeiro, znane z karnawału, czasu poświęconego kultowi ciała. Taniec i ciało skupiają na sobie oczy świata w czasie kończącym okres hucznych zabaw, a nawet wdzierają się w Wielki Post. Po drugie - kult piłki nożnej oraz idolów sportu. To są siły, które tworzą ducha tego świata. W Brazylii, również w Rio de Janeiro, szczególnie je widać, próbują one wtargnąć w serca ludzi młodych, zawładnąć nimi, nie pozostawiając miejsca dla Chrystusa.
I tu pojawia się Ojciec Święty, wskazując na Ducha nie z tego świata. Skupiając młodych na modlitwie wokół Chrystusa, prowadzi ich do Wieczernika, a potem Drogą Krzyżową pod krzyż, by trwać z Matką Odkupiciela, czekając na obiecanego Ducha Pocieszyciela. Nie jest idolem, nie skupia na sobie, ale jak prorok jest głosem wołającego, wskazuje na Chrystusa, na Jego Ducha, który leczy. Ducha, który nie każe zatracać się w konwulsyjnym tańcu, by gubić piękno i godność, który nie każe za wszelką cenę biegać za piłką do upadłego. „Nie mam złota ani srebra, ale przynoszę to, co dostałem, to, co mam najcenniejszego - Jezusa Chrystusa”. Jego Ducha Ojciec Święty przynosi Brazylijczykom. A On unosi się tak, jak unosił się nad wodami podczas stworzenia i nad Apostołami podczas Pięćdziesiątnicy...

- Miejscem modlitwy jest plaża...

Reklama

- To znana na całym świecie Copacabana. Jest to miejsce jak na modlitwę wyjątkowe, niecodzienne i symboliczne. Tutaj ląd łączy się z bezmiarem wód, tu ocean styka się z ziemią. Do tego brzegu przed ponad 500 laty dotarli portugalscy odkrywcy, a wraz z nimi misjonarze, przez ten brzeg na kontynent wszedł Chrystus. Dlatego ze wszech miar jest to miejsce godne ponownego spotkania się z Nim i uświęcenia tego miejsca. Copacabana stała się miejscem Eucharystii. Wzdłuż jej prawie 6-kilometrowego pasa ustawiono ok. 30 telebimów, wielkich rozmiarów i dużej rozdzielczości, oraz odpowiednio wzmocniono dźwięk, by dotarł do każdych uszu. „... przyjdźcie przyjaciele, Chrystus was posyła: Bądźcie misjonarzami” - to są słowa hymnu Światowych Dni Młodzieży, który jest śpiewany na Copacabanie. Tam również dokonała się intronizacja Krzyża, na niej jest obecna Matka Chrystusa w znaku ikony „Salus Populi Romani”, tam odmawiany jest Różaniec, śpiewane są Nieszpory, wzdłuż plaży została wyznaczona trasa Drogi Krzyżowej i miejsce sprawowania Msza św. Wszystko po to, by młodzi mieli odwagę i siłę wypłynąć na głębię. Tego właśnie pragnął i do tego zachęcał wielki inicjator tych Dni - bł. Jan Paweł II. To właśnie znad brzegów wyruszali Apostołowie, przemierzając przestworza, najpierw Jeziora Galilejskiego, potem Morza Śródziemnego, potem oceanów, by nauczać wszystkie narody i stąd też obecność Piotra naszych czasów na brzegu życia młodych ludzi, aby umocnić w nich odwagę wypłynięcia na drugi brzeg do Chrystusa i z Chrystusem.

- Czy tylko do Brazylijczyków przybywa papież Franciszek? Natura Światowych Dni Młodzieży jest przecież inna...

- Mówi o tym Ojciec Święty od pierwszych słów wypowiedzianych po przybyciu: „... główny powód mojej obecności w Brazylii wykracza poza jej granice”. Papież przybywa do młodych, którzy pochodzą z różnych kontynentów, mówią różnymi językami, są przedstawicielami różnych kultur. Przybywa na kontynent, z którego sam przed ponad 5 miesiącami wyruszył na konklawe, a dziś wraca jako ten, który „trzyma klucze Piotrowe”. Polska od momentu chrztu czekała ponad 1000 lat na swojego papieża, Ameryka Południowa o połowę krócej. Dlatego ten Papież, kontynuując dzieła swoich poprzedników, jak mało kto doskonale zna problemy i bolączki tego kontynentu i mieszkających na nim ludzi. W Europie i Ameryce Północnej problemy człowieka przykryte są płaszczem dobrobytu i prawa stanowionego, w Brazylii i na tym kontynencie, podobnie jak np. w Afryce, są obnażone przez strukturalną biedę. papież Franciszek przybywa i mówi: „do młodych, do ich rodzin, do ich wspólnot kościelnych i narodowych, do społeczeństw, w których żyją, do ludzi, od których w znacznej mierze zależy przyszłość nowych pokoleń”: „Idźcie i nauczajcie wszystkie narody”. Podobnie jak Ojciec Święty bł. Jan Paweł II mówił „za nas i do nas”, tak papież Franciszek ma prawo mówić za ludy i narody, w sposób szczególny za te zamieszkujące Amerykę Południową.

W Eucharystii uczestniczyli przedstawiciele Wojska Polskiego, służb mundurowych, organizacji społecznych, kombatanci, reprezentanci wrocławskich instytucji oraz liczni mieszkańcy miasta. Uroczystość uświetniły poczty sztandarowe.– Gromadzimy się w tej świątyni, aby dziękować Bogu za dar wolnej Ojczyzny. Przeżywamy 108. rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości. To dzień szczególny – dzień narodowej pamięci, wdzięczności i dumy – mówił w homilii metropolita wrocławski.Przypomniał, że 11 listopada 1918 r. był dniem odzyskania tego, co przez 123 lata niewoli próbowano nam odebrać – własnego państwa, narodowej suwerenności i prawa do samostanowienia.– Dobrze wiemy, że polska niepodległość została okupiona cierpieniem pokoleń, krwią powstańców, żołnierzy i zesłańców. Ludzi prześladowano za polskość, język, wiarę i miłość do Ojczyzny. Dzisiaj wspominamy tych, którzy w godzinie próby zachowali polską mowę w rodzinnych domach, przekazywali dzieciom historię narodową, bronili wiary i kultury, wychowywali kolejne pokolenia w duchu patriotyzmu – mówił arcybiskup.Przypomniał m.in. postacie Józefa Piłsudskiego, Romana Dmowskiego, Ignacego Paderewskiego, Wincentego Witosa i wielu innych, którzy mimo różnic poglądów potrafili służyć Polsce.– Dzisiaj musimy sobie zadać pytanie: Co uczyniliśmy z darem niepodległości? Czy potrafimy być godnymi dziedzicami tych, którzy ją wywalczyli? Ojczyzna nie jest tylko wspomnieniem przeszłości, ona jest naszą matką. Mamy wobec niej dług wdzięczności – mówił hierarcha.Nawiązał do fragmentu Ewangelii o dziesięciu trędowatych. Wszyscy zostali uzdrowieni przez Jezusa, ale tylko jeden powrócił, by podziękować. Jezus pyta, czy nie dziesięciu zostało oczyszczonych.– To pytanie Jezusa jest pytaniem o ludzką pamięć, o wdzięczność, o zdolność rozpoznania otrzymanego dobra. Te słowa Chrystusa możemy dzisiaj odnieść także do naszej Ojczyzny. A zatem – czy potrafimy powiedzieć Bogu i tym, którzy wywalczyli naszą wolność i niepodległość: dziękujemy za Polskę? Czy ciesząc się z niepodległości, widzimy w niej dar, który trzeba chronić, rozwijać i przekazywać następnym pokoleniom? – pytał metropolita. Tłumaczył, że wdzięczność jest postawą człowieka, który nie zapomina, komu zawdzięcza dobro.– Jest postawą narodu, który zna swoją historię, szanuje swoich bohaterów i nie pozwala, by pamięć o ofierze poprzednich pokoleń została roztrwoniona – podkreślał abp Kupny.Zaznaczył, że dlatego podczas tej Eucharystii chcemy być podobni do uzdrowionego, który powrócił do Jezusa, by Mu podziękować.– Chcemy uklęknąć przed Bogiem i powiedzieć: Panie, dziękujemy Ci za Polskę! Dziękujemy Ci za jej historię, kulturę, chrześcijańskie dziedzictwo, za ludzi, którzy ją budowali, bronili, kochali. I dziękujemy za tych, którzy oddali życie, abyśmy mogli żyć w wolnym kraju – zaznaczył arcybiskup.Zauważył, że nasza wdzięczność musi wyrażać się w postępowaniu. Nie wystarczy raz do roku wywiesić biało-czerwoną flagę, odśpiewać hymnu narodowego czy złożyć bukiet kwiatów pod pomnikiem, choć są to ważne gesty.– Jednak patriotyzm musi być czymś znacznie głębszym. Trzeba to wyraźnie powiedzieć: patriotyzm zaczyna się w rodzinie, szkole, miejscu pracy, w uczciwym wykonywaniu obowiązków, szacunku dla drugiego człowieka oraz odpowiedzialności za słowo i podejmowane decyzje – mówił hierarcha.Podkreślił, że tegoroczne Święto Niepodległości przeżywamy w szczególnych okolicznościach.– Nasza narodowa radość została głęboko naznaczona bólem i żałobą. Wydarzenia, które rozegrały się 7 listopada w Krakowie, w samym centrum tego historycznego miasta, wstrząsnęły całą Polską – mówił arcybiskup, nawiązując do brutalnego zamachu terrorystycznego, w którym zginęło sześć osób, a wiele zostało rannych. Wezwał do modlitwy za tych, którzy stracili życie, oraz za ich rodziny i bliskich. Podkreślił bohaterstwo policjantów, ratowników medycznych i wszystkich, którzy nieśli pomoc.– Wyrażamy wdzięczność tym wszystkim, którzy z narażeniem własnego życia stanęli w obronie innych. Zbrodnia dokonana w Krakowie jest nie tylko tragedią poszczególnych rodzin, ale także bolesną raną zadaną całej wspólnocie. Jest wezwaniem do zastanowienia się nad tym, jaki świat budujemy, jakie wartości przekazujemy młodemu pokoleniu i jak chronimy ludzkie życie oraz bezpieczeństwo naszych obywateli – mówił arcybiskup.Zaznaczył, że nie znamy jeszcze wszystkich odpowiedzi na pytania rodzące się w związku z tą tragedią. Nie powinniśmy więc pochopnie osądzać ani rozpowszechniać nieprawdziwych informacji.– Ale jedno musimy powiedzieć z całą stanowczością: żadna ideologia, żadna osobista frustracja ani żaden konflikt nie dają człowiekowi prawa do odbierania życia niewinnym ludziom. Bo życie ludzkie jest święte. Każde życie – podkreślał arcybiskup.Zauważył, że historia naszej Ojczyzny uczy, iż Polska była szczególnie zagrożona wtedy, gdy brakowało jej jedności, co niejednokrotnie wykorzystywali zaborcy.– Ale historia pokazuje również, że potrafimy się jednoczyć w sprawach najważniejszych. Czy potrafimy to dzisiaj? Czy przez nasze nieodpowiedzialne słowa i działania nie otwieramy pola naszym wrogom, którzy, tak jak w historii, próbują wykorzystać nasze wewnętrzne konflikty i spory? – pytał metropolita i zaznaczył: – Niepodległość odzyskana w 1918 r. była wysiłkiem wielu ludzi, którzy nie zawsze myśleli tak samo. Ale w godzinie historycznej próby potrafili uznać, że Polska jest ważniejsza niż osobiste ambicje. Czy potrafimy dzisiaj wyciągnąć z tego lekcję?Tłumaczył, że nie chodzi o to, by wszyscy mieli takie same poglądy.– Demokracja zakłada bowiem pluralizm. Ale spór nie może niszczyć wspólnoty. Przeciwnik polityczny nie może być nazywany wrogiem Ojczyzny. Możemy różnić się w ocenach, prowadzić trudne debaty, spierać się o kształt państwa, ale nie wolno nam zapominać, że wszyscy jesteśmy odpowiedzialni za naszą Ojczyznę. Niepodległość nie jest własnością takiej czy innej partii, jednego środowiska ani jednej grupy społecznej. Jest wspólnym dobrem wszystkich Polaków – podkreślał metropolita.Zaznaczył, że Polska potrzebuje mniej wzajemnej pogardy, a więcej szacunku; mniej języka nienawiści, a więcej odpowiedzialności za wypowiadane słowa; mniej egoizmu, a więcej troski o wspólne dobro.– Nie zbudujemy silnego państwa na pogardzie, kłamstwie, poniżaniu przeciwnika, wzajemnym oskarżaniu się i nieustannym podważaniu godności drugiego człowieka. Dlatego potrzebujemy dzisiaj chrześcijańskiego spojrzenia na Ojczyznę. Takiego, które uczy szacunku do każdego człowieka i troski o przyszłość kolejnych pokoleń. Troska o niepodległość musi być troską o moralny fundament państwa i społeczeństwa – przekonywał arcybiskup.Zaznaczył, że niepodległość potrzebuje ludzi uczciwych; rodzin, w których dzieci uczą się miłości i odpowiedzialności; nauczycieli, którzy nie tylko przekazują wiedzę, ale także wychowują; polityków, dla których służba publiczna jest zobowiązaniem, a nie przywilejem; ludzi pracy, budujących pomyślność kraju swoją rzetelnością, a wreszcie – młodego pokolenia.Zwracając się do młodych obecnych na Eucharystii, arcybiskup zaznaczył:– Kochani, Ojczyzna was potrzebuje! Potrzebuje takiej młodzieży, która się nie wstydzi swojej historii, języka, kultury i chrześcijańskich korzeni!Podkreślił, że Kościół nie chce zastępować państwa ani przejmować zadań instytucji publicznych. Nie może jednak milczeć, kiedy zagrożone są wartości, na których powinno się opierać życie społeczne: wolność człowieka, świętość życia, sprawiedliwość, solidarność i odpowiedzialność.– Kościół chce służyć Polsce przez formowanie sumień, wychowanie młodego pokolenia, budowanie pojednania i przypominanie, że człowiek nie jest narzędziem w rękach innych ludzi, lecz osobą obdarzoną niezbywalną godnością. Niepodległość potrzebuje bowiem nie tylko silnych instytucji i dobrze zorganizowanego państwa, lecz także ludzi prawego sumienia – mówił arcybiskup.Wezwał również do modlitwy za sprawujących władzę w naszym państwie, za wojsko, służby mundurowe i wszystkich strzegących bezpieczeństwa Ojczyzny: – Módlmy się za Polskę, aby była krajem wolnym, bezpiecznym, sprawiedliwym i solidarnym. I módlmy się za nas samych, abyśmy nigdy nie zapomnieli, że miłość do Ojczyzny jest zadaniem, które zaczyna się od wierności Bogu, prawdzie i drugiemu człowiekowi.